Bài Kinh Số 5 – Kinh Không Uế Nhiễm – Anaṅgaṇa Sutta

MN 05 – Anangaṇa Sutta: Nghiên Cứu Chuyên Sâu
Nghiên Cứu Trung Bộ Kinh (Majjhima Nikāya)

MN 05: Anangaṇa Sutta

Kinh Không Uế Nhiễm / The Discourse on No Blemishes

Thuyết giả: Tôn giả Xá-lợi-phất (Sāriputta) Địa điểm: Xá-vệ (Sāvatthi) Tương ưng: Madhyama Āgama 87

Bài kinh này là một cuộc phân tích tâm lý sâu sắc của Tôn giả Xá-lợi-phất về khái niệm “Angaṇa” (Uế nhiễm/Hoen ố). Ngài phân loại hành giả thành 4 hạng người dựa trên sự hiện khởi của phiền não và trí tuệ tự giác (tuệ tri) về phiền não đó. Tâm điểm của bài kinh là sự nguy hiểm của việc che giấu tội lỗi và tầm quan trọng của việc tự soi xét tâm mình như soi gương.

1. “Uế Nhiễm” (Angaṇa) là gì?

“Này các Hiền giả, ‘uế nhiễm’ là một tên gọi của các ác bất thiện dục (pāpakānaṃ icchāvacaraṃ).”

Trong ngữ cảnh này, uế nhiễm không chỉ là tham sân si chung chung, mà được định nghĩa cụ thể là những mong cầu bất thiện liên quan đến danh vọng, lợi dưỡng và sự cung kính trong đời sống tu tập.

Pali Thuật ngữ: Angaṇa
Tiếng Việt: Uế nhiễm, Hoen ố, Tì vết
English: Blemish, Defilement

Phân Loại Các Mong Cầu Bất Thiện

Biểu đồ minh họa các nhóm phiền não chính được liệt kê trong kinh

2. Bốn Hạng Người & Ví Dụ Cái Bát Đồng

Tôn giả Xá-lợi-phất chia con người thành 4 hạng dựa trên hai biến số: Có uế nhiễm hay khôngCó biết rõ (Tuệ tri) hay không. Hãy chọn một ô dưới đây để xem phân tích chi tiết và ví dụ tương ứng.

Chọn một hạng người để xem phân tích

Đọc & Đối Chiếu Văn Bản

Đang tải dữ liệu…

Ví Dụ Về Tấm Gương & Sự Tự Tỉnh

“Ví như một người thích trang sức, soi mặt mình vào trong một tấm gương hoàn toàn thanh tịnh. Nếu thấy bụi bẩn, người ấy nỗ lực để đoạn trừ. Nếu không thấy, người ấy hoan hỷ.”

Danh sách Kiểm Tra (Dựa trên Kinh)

Tự thực hành

Hãy đánh dấu trung thực những suy nghĩ từng khởi lên trong tâm bạn.

Nghiên cứu được tổng hợp từ các bản dịch của HT. Thích Minh Châu, Bhikkhu Sujato và Bhikkhu Bodhi.

Generated by Canvas Create Webapp

MN 5: Anangaṇa Sutta – Infographic “` “`
Kinh Trung Bộ 5

Kinh Không Uế Nhiễm

Anangaṇa Sutta

Thuyết giả: Tôn giả Xá-lợi-phất (Sāriputta)
Địa điểm: Xá-vệ (Sāvatthi)
Tương ưng: Madhyama Āgama 87

“Uế Nhiễm” (Angaṇa) là gì?

Trong bài kinh này, “Uế nhiễm” không chỉ là bụi bẩn thông thường. Đức Xá-lợi-phất định nghĩa nó chính xác là “Ác bất thiện dục” (Evil Unskillful Wishes). Đó là những mong cầu đen tối liên quan đến danh vọng, lợi dưỡng và sự che giấu lỗi lầm.

Bốn Hạng Người & Cái Bát Đồng

Tôn giả chia hành giả thành 4 hạng dựa trên hai yếu tố: Có/Không Có Uế NhiễmBiết/Không Biết điều đó.
Bấm vào các ô bên dưới để xem phân tích

Hạng 1 🌑

Có Uế Nhiễm

Nhưng KHÔNG BIẾT

Hạng 2 🌕

Có Uế Nhiễm

BIẾT RÕ

Hạng 3 ⚠️

Không Uế Nhiễm

Nhưng KHÔNG BIẾT

Hạng 4

Không Uế Nhiễm

BIẾT RÕ

Hạng 1: Hạ Liệt (Hīna)

Nguy hiểm nhất – Mù quáng trước lỗi lầm

Ví Dụ Cái Bát Đồng:

“Ví như một cái bát đồng mang từ chợ về dính đầy bụi bẩn. Người chủ không rửa, lại quăng vào nơi đầy bụi. Cái bát ấy chắc chắn sẽ bị rỉ sét và hư hoại.”

Kết Cục:

Vì không biết mình có bệnh, người này không tìm thuốc chữa (không tu tập). Họ sẽ chết với tâm đầy tham ái và sân hận.

Các Loại Ác Dục (Uế Nhiễm)

Phân loại các mong cầu bất thiện của Tỳ-kheo

Biểu đồ thể hiện cường độ bám chấp vào các khía cạnh khác nhau của bản ngã.

Tiến Trình Tịnh Hóa

Tác động của Tuệ Tri (Biết) theo thời gian

Người “Biết” sẽ tịnh hóa dần dần. Người “Không Biết” sẽ thoái hóa, dù ban đầu có trong sạch.

🪞

Ví Dụ Tấm Gương

“Nếu thấy bụi bẩn, hãy nỗ lực lau sạch. Nếu không thấy, hãy hoan hỷ và tiếp tục tu tập.”
Hãy tự kiểm tra tâm mình:

Về Phạm Giới

“Mong không ai biết ta phạm tội.”

Về Sự Cung Kính

“Mong Thế Tôn hỏi ta, không hỏi người khác.”

Về Lợi Dưỡng

“Mong ta nhận thức ăn ngon nhất.”

Về Thuyết Pháp

“Mong ta được thuyết pháp cho Tỳ-kheo ni/Cư sĩ.”

Khi những ác dục này chưa được đoạn trừ, đó gọi là “Có Uế Nhiễm”.

Nguồn: Kinh Trung Bộ (Majjhima Nikāya) – MN 5

Bản dịch: Hòa thượng Thích Minh Châu & Bhikkhu Sujato

Infographic Generated by AI Assistant

“`